Duurzame Energiecoöperatie Zoetermeer

Terugblik op DEZo Energiecafé -Alternatieven voor verwarmen met aardgas

Datum

29 januari 2020

In een goed bezocht Energiecafé zijn we ingegaan op de alternatieven voor verwarmen met aardgas.

We begonnen met het perspectief vanuit de overheden (regering en gemeente). Daarna werd een lokaal collectief alternatief gepresenteerd. En als laatste werden de huidige alternatieven voor consumenten (huiseigenaren) doorgenomen.

Overheid
De overheden hebben zich gecommitteerd aan het klimaatakkoord waarin is bepaald dat er Regionale Energie strategieën moeten komen en dat gemeenten per wijk met een warmtevisie moeten komen. Daarbij is ten aanzien van met name elektriciteit ook bepaald dat dit in samenspraak met bewoners tot stand moet komen. Zoetermeer maakt onderdeel uit van de RES-regio MRDH (o.a. Rotterdam, Den Haag en Zoetermeer).
Medio juni dit jaar moet er een eerste concept RES gereed zijn. De warmteplannen van de gemeenten moeten eind 2021 klaar zijn. Gemeente Zoetermeer werkt aan een eerste versie die eind 2020 klaar kan zijn.
Op dit moment blijft het bij onderzoek en visiebeschrijving. Voordat hier concrete oplossing voor de inwoners van Zoetermeer uit voort komen is de inschatting dat daar nog wel 15 tot 20 jaar overheen gaat.

Lokale collectieve oplossingen
Fred Verhaaren van Helena Sustainable Solutions presenteerde zijn plan voor het realiseren van een collectieve oplossingen voor blokken, buurten of wijken.
Het idee is om per 4 woningen een grondboring te doen een bodemlus te maken waarop woningen aangesloten kunnen worden. In plaats van de CV-ketel wordt dan een compacte warmtepomp geïnstalleerd zodat de woning van het gas kan. Met zonnepanelen wordt de warmtepomp van elektriciteit voorzien en door de diepte van de grondboring is er voldoende warmte beschikbaar voor het winter seizoen. In de zomer wordt de warmte weer opgebouwd in de grond.
In deze constructie is een rol voorzien voor een coöperatie die de inwoners vertegenwoordigd en zorgt voor de financiering en exploitatie van dit mini warmtenet.

Individuele alternatieven
Op dit moment is het idee dat elektriciteit de enige energiedrager is die op korte termijn duurzaam opgewekt kan worden. Daarom wordt er niet gekeken naar alternatieven voor gas (zoals bijvoorbeeld waterstofgas en biogas). Toepassen van straalkachels, elektrische vloerverwarming, luchtverwarming en infraroodpanelen hebben allemaal het nadeel dat ze relatief veel energie gebruiken. Voor elke kW elektriciteit wordt 1 kW warmte geproduceerd.
Op de markt is tegenwoordig ook een Ionisatie CV-ketel te krijgen waar geclaimd wordt dat deze voor elke kW elektriciteit 3 kW aan warmte produceert. Dit wordt door een aantal van de aanwezig bezoekers sterk in twijfel getrokken.
Met een warmtepomp is het wel mogelijk om met 1 kW aan elektriciteit meer kW aan warmte op te wekken. Dit komt omdat met behulp van elektriciteit warmte uit de lucht, water of bodem wordt onttrokken. Hoe efficiënt dit gebeurt wordt uitgedrukt in de Coëfficiënt of Performance wat beter bekend staat als de COP.
Bij grote woningen (of utiliteitsbouw) en wanneer je minder afhankelijk wil zijn van de weersomstandigheden buiten (met name temperaturen onder en rond het vriespunt) worden vaak bodemwarmtepompen ingezet. Dit zijn echter grote en kostbare installaties
Luchtwarmtepompen zijn over het algemeen compacter en goedkoper maar hebben als nadeel dat ze meer geluid maken en dat ze minder goed functioneren bij buitentemperaturen rond of onder het vriespunt.
Hybride warmtepompen hebben het nadeel dat daar nog steeds een CV-ketel bij nodig is voor het tapwater en eventueel bijschakelt als de warmtepomp alleen het niet red om de temperatuur op peil te houden.

Financieel
Ook het financiële aspect is aan de orde geweest. Met de huidige energietarieven is het momenteel goedkoper om bij een jaarlijks gasverbruik van minder dan 612 m2 over te stappen naar verwarmen met elektriciteit. Bij inzet van de warmtepomp is het kantelpunt rond de 2000 m2.
Bij een goed gekozen verwarmingssysteem is het mogelijk om een budget neutrale investering te doen. Dat wil zeggen dat de kosten van een lening (De Energiebespaarlening) ongeveer gelijk zijn aan de besparing op de energiekosten. Nadat na 10 jaar de lening is afgelost stroomt dat geld in je eigen portemonnee.
Aan het eind van de avond was de boodschap dat je beter niet kunt wachten op de ontwikkelingen vanuit de overheid maar dat je prima zelf aan de slag kunt om je woning te verduurzamen. Mocht er op termijn toch een alternatief komen dan heb je de investeringen van nu allang terugverdiend.